[Bản tin Canada] Nova Scotia “siết” luật: Áp dụng EOI cho cả chương trình AIP & tỉnh bang (NSPNP)

Kể từ ngày 28/11, tỉnh bang Nova Scotia chính thức thông báo áp dụng mô hình Thư bày tỏ nguyện vọng (EOI) cho hầu hết các dòng định cư, bao gồm cả Chương trình Định cư Đại Tây Dương (AIP). Thay đổi này đồng nghĩa với việc chấm dứt cơ chế “nộp trước duyệt trước” (first-come, first-served). Giờ đây, mọi hồ sơ (kể cả hồ sơ đã nộp) sẽ được đưa vào một “bể hồ sơ” (Pool) và chỉ những ứng viên thuộc nhóm ngành ưu tiên mới được chọn để xử lý.

Đây là động thái nhằm giúp Nova Scotia kiểm soát lượng hồ sơ khổng lồ và tập trung vào nhu cầu lao động thực tế. Dưới đây là phân tích chi tiết từ VICTORY về “luật chơi mới” này.

Key takeaways

• Áp dụng EOI toàn diện: Hệ thống EOI mới áp dụng cho cả Đề cử tỉnh bang (NSPNP) và chương trình AIP (Atlantic Immigration Program).
• Hồ sơ cũ cũng bị ảnh hưởng: Các hồ sơ đã nộp nhưng chưa được xử lý sẽ tự động chuyển thành EOI và nằm trong “bể chờ”. Việc đã nộp hồ sơ hay có Case ID không còn đảm bảo bạn sẽ được duyệt.
• Cơ chế xét duyệt: Tỉnh bang sẽ tổ chức các đợt rút hồ sơ (Draws) định kỳ dựa trên nhu cầu thị trường, thay vì xử lý theo thứ tự thời gian.
• 6 Lĩnh vực ưu tiên: Y tế, Xây dựng, Thương mại/Tay nghề (Trades), STEM, Tài nguyên thiên nhiên và Sản xuất.

Hệ thống EOI mới của Nova Scotia hoạt động như thế nào?

Thay vì nộp hồ sơ và chờ đến lượt, giờ đây ứng viên sẽ nộp hồ sơ đầy đủ vào một hệ thống tập trung và chờ được “chọn” (Draw) dựa trên mức độ phù hợp với kinh tế tỉnh bang.

Trước đây, quy trình của Nova Scotia khá đơn giản: Ai nộp trước, xét trước. Nếu hồ sơ đủ điều kiện sẽ được duyệt (Nominated/Endorsed). Nhưng với mô hình EOI mới (Expression of Interest):

1. Ứng viên NSPNP và Nhà tuyển dụng AIP vẫn nộp hồ sơ đầy đủ.
2. Hồ sơ này được xem là một Thư bày tỏ nguyện vọng (EOI) và được đưa vào bể hồ sơ chung (Candidate Pool).
3. Tỉnh bang sẽ chọn lọc ứng viên từ bể này dựa trên các ưu tiên về kinh tế và hạn ngạch còn lại.
4. Chỉ những ai nhận được thông báo được chọn (Selected) mới được tiến hành xử lý hồ sơ chính thức.

Lưu ý: Nếu hồ sơ của bạn nằm trong bể EOI mà không được chọn, nó sẽ nằm yên ở đó. Việc không nhận được thông báo đồng nghĩa với hồ sơ chưa được xử lý.

Danh sách 6 nhóm ngành nghề được Nova Scotia ưu tiên

Trong bối cảnh hạn ngạch có hạn, Nova Scotia tuyên bố sẽ ưu tiên xét duyệt các hồ sơ thuộc 6 lĩnh vực đang thiếu hụt nhân lực trầm trọng sau đây.

Việc lựa chọn ứng viên sẽ phụ thuộc vào nhu cầu thị trường lao động tại thời điểm rút hồ sơ. Hiện tại, danh sách bao gồm:

1. Y tế (Healthcare): Bác sĩ, y tá, điều dưỡng.
2. Xây dựng (Construction): Kỹ sư, công nhân lành nghề.
3. Nhóm nghề kỹ thuật/thủ công (Trades): Thợ điện, thợ hàn, thợ máy…
4. STEM: Khoa học, Công nghệ, Kỹ thuật và Toán học (IT, phần mềm…).
5. Tài nguyên thiên nhiên (Natural Resources): Nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp.
6. Sản xuất (Manufacturing).

Nhận định: Nếu công việc của bạn nằm ngoài 6 nhóm này (ví dụ: hành chính, nhân sự, bán lẻ…), cơ hội được chọn sẽ thấp hơn và thời gian chờ đợi có thể kéo dài vô thời hạn.

Tại sao Nova Scotia lại thay đổi luật vào lúc này?

Nguyên nhân chính là sự mất cân đối giữa lượng hồ sơ nộp vào quá lớn (cầu) và hạn ngạch đề cử hạn chế từ Chính phủ Liên bang (cung).

Theo chính sách định cư tỉnh bang Nova Scotia (NSPNP) mới nhất, số lượng người muốn nhập cư vào Nova Scotia hiện cao hơn rất nhiều so với chỉ tiêu mà Bộ Di trú Canada (IRCC) cấp cho tỉnh bang.

Việc áp dụng EOI giúp tỉnh bang:

• Chủ động chọn lọc: Chọn người tỉnh bang cần, chứ không phải chọn người nộp sớm.
• Quản lý tồn đọng: Tránh tình trạng hồ sơ ứ đọng kéo dài nhiều năm mà không được xử lý.

Tuy nhiên, tin vui là hạn ngạch (quota) của Nova Scotia đang có xu hướng tăng. Năm 2025, hạn ngạch đã tăng từ 3.150 lên 3.709 suất (tính đến tháng 10). Với Kế hoạch Nhập cư 2026-2028 mới của Canada, dự kiến con số này sẽ còn tăng trưởng vào năm 2026.

Thay đổi này là một “gáo nước lạnh” cho quan điểm rằng Định cư Đại Tây Dương (AIP) là con đường dễ dàng nhất. Việc AIP cũng bị áp dụng EOI cho thấy Nova Scotia đang chuẩn hóa quy trình giống như các tỉnh bang lớn (OINP, BC PNP).

Chuyên gia VICTORY đánh giá tác động của chính sách này như sau:

• Tính cạnh tranh tăng vọt: AIP không còn là “sân chơi” ai đến trước được trước. Bạn buộc phải cạnh tranh bằng năng lực (tay nghề, kinh nghiệm) và mức độ phù hợp ngành nghề.
• Rủi ro cho hồ sơ trái ngành: Trước đây, nhiều người chọn làm trái ngành (ví dụ: nhân viên văn phòng chuyển sang làm phục vụ/cleaning) để đi AIP. Với cơ chế ưu tiên ngành nghề mới, cửa đi cho các công việc lao động phổ thông không thuộc nhóm ưu tiên (như Sản xuất/Xây dựng) sẽ hẹp lại đáng kể.
• Sự an toàn của Job Offer: Có Job Offer (Thư mời làm việc) thôi là chưa đủ. Job Offer đó phải thuộc lĩnh vực tỉnh bang đang khát nhân lực mới đảm bảo tấm vé định cư.

Lời khuyên: Bạn cần rà soát lại mã NOC của mình ngay lập tức. Nếu bạn đang có ý định nộp hồ sơ AIP Nova Scotia, hãy đảm bảo công việc của bạn nằm trong nhóm ưu tiên hoặc cân nhắc chuyển hướng sang các tỉnh bang khác thuộc khối Atlantic (như New Brunswick hay PEI) nếu chính sách ở đó còn thoáng hơn.

FAQ – Câu hỏi thường gặp về EOI Nova Scotia

1. Tôi đã nộp hồ sơ AIP trước ngày 28/11, liệu tôi có bị ảnh hưởng không?

Có. Thông báo nêu rõ: “Tất cả các hồ sơ nộp vào, bất kể thời điểm nào, giờ đây đều được xem là EOI”. Điều này có nghĩa là hồ sơ cũ của bạn cũng sẽ được đưa vào bể chung để xét duyệt lại theo thứ tự ưu tiên, không còn được đảm bảo xử lý theo thứ tự thời gian nữa.

2. Nếu tôi không nhận được email từ tỉnh bang thì sao?

Nếu không nhận được thông báo, nghĩa là hồ sơ của bạn vẫn đang nằm trong bể chờ (Pool) và chưa được chọn. Bạn không cần làm gì cả, chỉ có thể chờ đợi các đợt rút hồ sơ tiếp theo.

3. Làm sao để biết khi nào tỉnh bang rút hồ sơ?

Nova Scotia sẽ tổ chức các đợt rút (Draws) định kỳ nhưng không báo trước lịch cụ thể. VICTORY sẽ liên tục cập nhật kết quả các đợt rút này trên website để bạn theo dõi.

Kết luận

Việc Nova Scotia chuyển sang hệ thống EOI là xu hướng tất yếu của định cư Canada năm 2025: Ưu tiên chất lượng và đúng nhu cầu. Cánh cửa định cư vẫn mở, nhưng nó chỉ dành cho những ai có sự chuẩn bị kỹ lưỡng và chiến lược chọn ngành nghề thông minh.

Bạn lo lắng hồ sơ AIP của mình có thuộc nhóm ngành ưu tiên hay không? Liên hệ ngay với VICTORY để được thẩm định lại hồ sơ và tư vấn giải pháp an toàn nhất trước biến động luật mới.

Nguồn tham khảo: Nova Scotia Immigration (Novascotiaimmigration.com), CIC News.

Xem thêm các tin tức định cư mới nhất:

• Quebec công bố chiến lược nhập cư mới giai đoạn 2026–2029
• PEQ Quebec dừng nhận hồ sơ từ tháng 11/2025
• Ontario tạm ngừng Express Entry Skilled Trades Stream 2025
• Ontario sửa luật tuyển dụng 2026: Những thay đổi quan trọng
• Ontario đề xuất mở thêm 3 chương trình định cư mới năm 2025
• RCIP 2025 công bố danh sách ngành ưu tiên tại Altona Rhineland