Được chuyên gia kiểm duyệt
Bài viết này đã được đội ngũ chuyên gia của chúng tôi trong lĩnh vực định cư quốc tế xem xét kỹ lưỡng để đảm bảo tính chính xác và chất lượng thông tin. Tìm hiểu thêm về Các tiêu chuẩn nội dung bài viết của VICTORY.
Tòa án Tối cao Mỹ ngày 30/06/2026 đã bác bỏ sắc lệnh hành pháp số 14160 của Tổng thống Donald Trump về việc hạn chế quyền công dân theo nơi sinh. Điều này có nghĩa là trẻ sinh tại Mỹ vẫn tiếp tục được công nhận là công dân Mỹ khi sinh trong phần lớn trường hợp, kể cả khi cha mẹ đang ở Mỹ bất hợp pháp hoặc chỉ có tình trạng tạm trú.
Phán quyết này không mở thêm một diện định cư mới cho cha mẹ, nhưng giúp giữ nguyên nguyên tắc birthright citizenship theo Tu chính án thứ 14. Người đang quan tâm định cư Mỹ cần phân biệt rõ: quốc tịch của trẻ sinh tại Mỹ không đồng nghĩa cha mẹ tự động được cấp thẻ xanh, visa hoặc quyền ở lại hợp pháp.
- Ngày 30/06/2026, Tòa án Tối cao Mỹ ra phán quyết 6-3 bác bỏ sắc lệnh hành pháp của Tổng thống Donald Trump về việc hạn chế quyền công dân theo nơi sinh.
- Quy định về birthright citizenship không thay đổi. Trẻ sinh tại Mỹ vẫn được công nhận là công dân Mỹ khi sinh trong phần lớn trường hợp theo Tu chính án thứ 14.
- Con của người có visa tạm thời hoặc người đang ở Mỹ không hợp pháp vẫn tiếp tục thuộc phạm vi áp dụng của quy định hiện hành, trừ các ngoại lệ rất hạn chế theo luật.
- Quốc tịch của trẻ không đồng nghĩa cha mẹ được định cư Mỹ. Phán quyết không cấp thẻ xanh, visa hoặc quyền cư trú hợp pháp cho cha mẹ của trẻ.
Tòa án Tối cao Mỹ đã quyết định gì ngày 30/06/2026?
Tòa án Tối cao Mỹ quyết định giữ nguyên quyền công dân theo nơi sinh, đồng thời bác bỏ sắc lệnh của Tổng thống Donald Trump nhằm hạn chế quyền này đối với một số trẻ sinh tại Mỹ.
Trong phán quyết ngày 30/06/2026, Tòa án kết luận rằng cách diễn giải lâu nay về Tu chính án thứ 14 (14th Amendment) vẫn được áp dụng. Vì vậy, trẻ sinh trên lãnh thổ Mỹ tiếp tục được công nhận là công dân Mỹ khi sinh, bất kể cha mẹ đang cư trú hợp pháp, bất hợp pháp hay chỉ mang thị thực tạm thời trong hầu hết các trường hợp.
Phán quyết được thông qua với tỷ lệ 6-3. Chánh án John Roberts thay mặt đa số thẩm phán khẳng định quyền công dân theo nơi sinh đã được bảo vệ bởi hơn một thế kỷ án lệ của Tòa án Tối cao, đặc biệt là vụ United States v. Wong Kim Ark (1898). Riêng Thẩm phán Brett Kavanaugh đồng tình rằng sắc lệnh không phù hợp với luật liên bang, trong khi ba thẩm phán còn lại đưa ra ý kiến phản đối.
Đáng chú ý, phán quyết này không tạo ra quy định mới mà chỉ xác nhận quy định hiện hành vẫn tiếp tục có hiệu lực. Điều đó đồng nghĩa với việc các cơ quan liên bang như USCIS và Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ (U.S. Department of State) vẫn tiếp tục áp dụng chính sách quốc tịch theo nơi sinh như trước ngày ban hành sắc lệnh.
Nguồn tham khảo: U.S. Supreme Court (Trump v. Barbara, quyết định ngày 30/06/2026)
- Ngày 30/06/2026, Tòa án Tối cao Mỹ bác bỏ sắc lệnh hạn chế quyền công dân theo nơi sinh.
- Phán quyết được thông qua với tỷ lệ 6-3.
- Quy định về birthright citizenship theo Tu chính án thứ 14 không thay đổi.
- Trẻ sinh tại Mỹ vẫn được công nhận là công dân Mỹ khi sinh trong phần lớn trường hợp.
- Phán quyết không đồng nghĩa cha mẹ của trẻ tự động được cấp tình trạng định cư hoặc quyền cư trú hợp pháp tại Mỹ.
Phán quyết này không tạo ra quy định mới, mà giữ nguyên cách hiểu lâu nay về quyền công dân theo nơi sinh. Luật liên bang 8 U.S.C. §1401(a) vẫn quy định người sinh tại Mỹ và thuộc thẩm quyền pháp lý của Mỹ là công dân Mỹ khi sinh.
Sắc lệnh của ông Trump muốn thay đổi điều gì?
Sắc lệnh Executive Order No. 14160, ban hành ngày 20/01/2025, muốn loại trừ một số trẻ sinh tại Mỹ khỏi quyền công dân tự động. Nhóm bị nhắm đến gồm trẻ có mẹ hiện diện bất hợp pháp hoặc hiện diện tạm thời, nếu cha không phải công dân Mỹ hoặc thường trú nhân hợp pháp.
Sắc lệnh của ông Donald Trump muốn hạn chế quyền công dân theo nơi sinh đối với một số trẻ sinh tại Mỹ nếu cha mẹ không phải công dân Mỹ hoặc thường trú nhân hợp pháp. Cụ thể, Executive Order No. 14160, ban hành ngày 20/01/2025, cho rằng một số trẻ sinh tại Mỹ không thuộc nhóm “subject to the jurisdiction thereof” theo Tu chính án thứ 14.
Theo nội dung sắc lệnh, trẻ sinh tại Mỹ sẽ không tự động được công nhận quốc tịch Mỹ trong 2 trường hợp chính:
- Mẹ hiện diện bất hợp pháp tại Mỹ, cha không phải công dân Mỹ hoặc thường trú nhân hợp pháp.
- Mẹ hiện diện hợp pháp nhưng chỉ theo diện tạm thời, cha không phải công dân Mỹ hoặc thường trú nhân hợp pháp.
Nếu có hiệu lực, sắc lệnh này sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến con của một số nhóm cha mẹ đang ở Mỹ theo tình trạng tạm thời, như visa du lịch, du học, lao động ngắn hạn hoặc không có tình trạng cư trú hợp pháp. Tuy nhiên, Tòa án Tối cao Mỹ đã bác bỏ sắc lệnh ngày 30/06/2026, nên quy định hiện hành về birthright citizenship không thay đổi.
- Executive Order No. 14160 được ban hành ngày 20/01/2025.
- Sắc lệnh muốn giới hạn quốc tịch Mỹ khi sinh cho một số trẻ sinh tại Mỹ.
- Hai nhóm bị nhắm đến là con của cha mẹ hiện diện bất hợp pháp hoặc hiện diện tạm thời.
- Tòa án Tối cao Mỹ đã bác bỏ sắc lệnh vào ngày 30/06/2026.
- Trẻ sinh tại Mỹ vẫn tiếp tục được công nhận quốc tịch Mỹ khi sinh trong phần lớn trường hợp.
Tòa án cho rằng sắc lệnh xung đột với Tu chính án thứ 14 và cách hiểu lâu dài từ án lệ United States v. Wong Kim Ark, 1898. Đa số thẩm phán cho rằng cha mẹ tạm trú hoặc không có giấy tờ vẫn chịu thẩm quyền pháp lý của Mỹ khi ở trên lãnh thổ Mỹ.
Ai vẫn được hưởng quốc tịch Mỹ khi sinh tại Mỹ?
Sau phán quyết của Tòa án Tối cao ngày 30/06/2026, quy định về quyền công dân theo nơi sinh tại Mỹ vẫn được giữ nguyên. Điều này đồng nghĩa với việc phần lớn trẻ sinh trên lãnh thổ Mỹ vẫn tự động trở thành công dân Mỹ khi sinh, bất kể cha mẹ là công dân Mỹ, thường trú nhân, người có thị thực tạm thời hay đang ở Mỹ không có tình trạng cư trú hợp pháp.
Theo Tu chính án thứ 14 của Hiến pháp Hoa Kỳ, Đạo luật Di trú và Quốc tịch (INA) – 8 U.S.C. §1401(a) và cách áp dụng lâu nay của Bộ Ngoại giao Mỹ (U.S. Department of State), quyền công dân theo nơi sinh tiếp tục được áp dụng cho hầu hết trẻ sinh tại 50 bang, Đặc khu Columbia (Washington, D.C.), cùng các vùng lãnh thổ đủ điều kiện theo quy định của luật liên bang.
Tuy nhiên, không phải mọi trường hợp sinh tại Mỹ đều tự động có quốc tịch Mỹ. Một số ngoại lệ vẫn được pháp luật duy trì từ nhiều thập kỷ và không bị ảnh hưởng bởi phán quyết ngày 30/06/2026.
Có trong phần lớn trường hợp. Tòa án Tối cao Mỹ xác nhận trẻ sinh tại Mỹ từ cha mẹ hiện diện bất hợp pháp hoặc tạm thời vẫn thuộc phạm vi “subject to the jurisdiction” của Hoa Kỳ.
Những trường hợp vẫn không được áp dụng quyền công dân theo nơi sinh
Quốc tịch Mỹ khi sinh không áp dụng đối với một số trường hợp đặc biệt, gồm:
- Trẻ là con của nhà ngoại giao nước ngoài đang được hưởng quyền miễn trừ ngoại giao tại Mỹ.
- Một số trường hợp đặc biệt khác không thuộc phạm vi “subject to the jurisdiction” của Hoa Kỳ theo quy định của Hiến pháp và luật liên bang.
Đây là những ngoại lệ đã tồn tại từ lâu trong pháp luật Mỹ và không phải là thay đổi mới sau phán quyết của Tòa án Tối cao.
- Quy định về birthright citizenship tại Mỹ không thay đổi sau phán quyết ngày 30/06/2026.
- Phần lớn trẻ sinh tại Mỹ vẫn trở thành công dân Mỹ ngay khi sinh, không phụ thuộc tình trạng di trú của cha mẹ.
- Quyền này tiếp tục được bảo vệ theo Tu chính án thứ 14, INA 8 U.S.C. §1401(a) và các án lệ của Tòa án Tối cao.
- Ngoại lệ chủ yếu vẫn là con của nhà ngoại giao nước ngoài hoặc các trường hợp không thuộc thẩm quyền pháp lý của Hoa Kỳ.
- Việc con có quốc tịch Mỹ không làm thay đổi tình trạng di trú của cha mẹ, cũng không tự động tạo quyền thường trú hoặc định cư tại Mỹ.
Có. Sau phán quyết ngày 30/06/2026, trẻ sinh tại Mỹ vẫn được công nhận là công dân Mỹ khi sinh trong phần lớn trường hợp theo Tu chính án thứ 14 và 8 U.S.C. §1401(a).
Tác động định cư của phán quyết này là gì?
Phán quyết của Tòa án Tối cao Mỹ giúp duy trì sự ổn định của quy định về quốc tịch khi sinh, nhưng không tạo thêm quyền định cư hoặc quyền cư trú hợp pháp cho cha mẹ của trẻ. Đây là điểm người đang tìm hiểu định cư Mỹ cần phân biệt rõ để tránh hiểu sai về phạm vi áp dụng của birthright citizenship.
Đối với các gia đình dự định sinh con tại Mỹ, phán quyết ngày 30/06/2026 đồng nghĩa với việc quyền công dân theo nơi sinh vẫn được bảo vệ theo Tu chính án thứ 14 và không bị thay đổi bởi sắc lệnh hành pháp năm 2025. Điều này mang lại sự chắc chắn về mặt pháp lý cho những trẻ sinh tại Mỹ sau thời điểm phán quyết có hiệu lực.
Tuy nhiên, quốc tịch của con và tình trạng di trú của cha mẹ là hai vấn đề hoàn toàn độc lập theo Đạo luật Di trú và Quốc tịch Hoa Kỳ (INA). Cha mẹ không tự động được cấp Thẻ xanh (Permanent Resident Card), gia hạn visa hay hợp pháp hóa tình trạng cư trú chỉ vì con là công dân Mỹ. Mọi hồ sơ định cư vẫn phải đáp ứng điều kiện của từng chương trình do USCIS hoặc Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ (U.S. Department of State) quản lý.
Không tự động. Quốc tịch Mỹ của con không cấp ngay thẻ xanh, visa, giấy phép làm việc hoặc quyền ở lại hợp pháp cho cha mẹ.
Người đang có kế hoạch định cư Mỹ nên lưu ý gì?
Phán quyết này không làm thay đổi các chương trình định cư hợp pháp của Mỹ. Nếu mục tiêu là sinh sống lâu dài tại Mỹ, đương đơn vẫn cần lựa chọn diện định cư phù hợp thay vì kỳ vọng quốc tịch của con sẽ giải quyết tình trạng di trú của cả gia đình.
Một số điểm cần lưu ý gồm:
- Không xem việc sinh con tại Mỹ là một con đường định cư. Quốc tịch của trẻ không đồng nghĩa cha mẹ được cấp quyền cư trú hoặc làm việc tại Mỹ.
- Tiếp tục theo dõi các chính sách nhập cư mới của Chính phủ Mỹ. Dù phán quyết đã giữ nguyên cách áp dụng Tu chính án thứ 14, các đề xuất sửa đổi luật nhập cư Mỹ vẫn có thể được Quốc hội xem xét trong tương lai.
- Lựa chọn chương trình định cư phù hợp với mục tiêu dài hạn. Nhà đầu tư, lao động tay nghề hoặc diện bảo lãnh gia đình vẫn phải đáp ứng đầy đủ điều kiện của từng chương trình theo quy định hiện hành.
Phán quyết về quốc tịch theo nơi sinh không làm thay đổi các chương trình định cư hợp pháp của Mỹ. Nếu mục tiêu của gia đình bạn là lấy thẻ xanh và an cư lâu dài tại Mỹ, hãy trao đổi với đội ngũ chuyên gia của VICTORY để được đánh giá hồ sơ và xây dựng lộ trình định cư phù hợp, dựa trên điều kiện thực tế của từng gia đình và các chương trình hiện hành như EB-5, EB-1, EB-2 NIW, EB-3.
Có thể tiếp tục được tranh luận tại Quốc hội Mỹ. Tuy nhiên, tại thời điểm sau phán quyết 30/06/2026, quy định hiện hành vẫn được giữ nguyên.
Xem thêm:
- Giấy chứng nhận quốc tịch Mỹ và nhập tịch khác nhau gì?
- Xin quốc tịch Mỹ cho con sinh ra ở Việt Nam được không?
Kết luận
Phán quyết ngày 30/06/2026 của Tòa án Tối cao Mỹ xác nhận quy định quốc tịch Mỹ theo nơi sinh vẫn được giữ nguyên. Trẻ sinh tại Mỹ tiếp tục được công nhận là công dân Mỹ trong phần lớn trường hợp, nhưng quyền này không tự động tạo thẻ xanh hoặc tình trạng cư trú hợp pháp cho cha mẹ.
Với gia đình Việt Nam có mục tiêu an cư lâu dài tại Mỹ, hướng đi phù hợp vẫn là xây dựng lộ trình định cư hợp pháp theo điều kiện thực tế: đầu tư, lao động tay nghề, bảo lãnh gia đình hoặc các diện phù hợp khác.
Để tránh hiểu sai giữa quốc tịch của con và quyền định cư của cha mẹ, gia đình có thể liên hệ VICTORY để được rà soát hồ sơ và định hướng lộ trình định cư Mỹ hợp pháp, phù hợp cho cả gia đình.
Xem thêm các tin tức định cư mới nhất:
- USCIS đề xuất tăng mạnh phí nhập quốc tịch Mỹ lên 1.330 USD
- Báo cáo USCIS: Hồ sơ nhập tịch Mỹ lao dốc cuối 2025
- USCIS cảnh báo lừa đảo nhập cư Mỹ gia tăng năm 2026: Người làm hồ sơ cần biết gì?
